Mail ons

Overzicht

Over interveniëren - 1. Het ware of het mogelijke?

Blogpost 1 Dec 2021

In deze vierdelige blogreeks schijnt partner en docent Shirine Moerkerken haar licht op interveniëren, uit de pas lopen en functioneel conflicteren. In ‘Interveniëren met passie en precisie’ deelt ze voorbeelden uit de praktijk en actualiteit om onze blik te verbreden en handelingsrepertoire uit te breiden. In deel 1 leren we anders naar ‘het ware’ te kijken.

In veel organisaties wordt gestreden. Gestreden over wat nu echt ‘waar’ is en wie de ‘waarheid’ in pacht heeft. Een voorbeeld. Een bestuurder van een woningcorporatie begrijpt niet waarom zijn medewerkers niet zorgvuldig met maatschappelijk geld omspringen: ‘Het is belastinggeld!’ En dat is natuurlijk ‘waar’. En tegelijkertijd begrijpen de meeste medewerkers niet waar de bestuurder zich zo druk over maakt: ‘Onze huurprijzen zijn dit jaar niet gestegen en onze huurders geven ons een 7 als waardering voor onze dienstverlening. En ja, dat kost geld. Maar dat geld hebben we toch ook gekregen om onze maatschappelijke opgave waar te maken?!’ En dat is natuurlijk ook ‘waar’.

“In veel organisaties wordt gestreden. Gestreden over wat nu echt ‘waar’ is en wie de ‘waarheid’ in pacht heeft.”

‘Het ware’ is altijd gekoppeld aan tijd, plaats en personen en bestaat dus niet in absolute zin. De filosoof Foucault vertelde het ons al in de jaren zeventig van de vorige eeuw. Als je een plek wilt hebben in de gemeenschap waar je onderdeel van uitmaakt, dan zal je je moeten houden aan de orde van spreken van díe gemeenschap. Die orde van spreken bepaalt in dat tijdsgewricht, in die context, in die gemeenschap wat als ‘waar’ geldt en wie ‘het ware’ spreekt.

“Als je een plek wilt hebben in de gemeenschap waar je onderdeel van uitmaakt, dan zal je je moeten houden aan de orde van spreken van díe gemeenschap.”

De orde van spreken in de gemeenschap van deze woningcorporatie wordt bepaald door een historie, waarin de medewerkers samen met de mensen in de wijk als een familie met elkaar samenleven. Ze zorgen voor elkaar, ze roddelen over elkaar, ze nemen elkaar zoals ze zijn, ze ruziën met elkaar. De bestuurder die niet eerder heeft gewerkt in non-profit- of overheidsorganisaties en de woningcorporatie ziet als een professioneel bedrijf dat prestaties moet leveren, past met zijn taal en waarheden niet in de orde van spreken van deze gemeenschap, met als gevolg systematische uitsluiting. Omdat hij de bestuurder is moeten de medewerkers hem gedogen, en dat is ook het enige wat zij doen.

Als veranderkundige onderzoek ik niet wie er gelijk heeft, wie ‘de waarheid’ spreekt, maar welke verschillende waarheden er naast elkaar bestaan en kunnen bestaan. Ik ga op zoek naar ‘het mogelijke’ en niet naar ‘het ware’. Als ik immers zou geloven in ‘het ware’, dan zou ik de mogelijkheid over het hoofd zien dat de bestuurder in deze gemeenschap geen deuk in een pakje boter geslagen krijgt. Al wordt hij in elke rechtszaal gezien als de eindverantwoordelijke van deze woningcorporatie. De ware eindverantwoordelijke.

“Als veranderkundige onderzoek ik niet wie er gelijk heeft, wie ‘de waarheid’ spreekt, maar welke verschillende waarheden er naast elkaar bestaan en kunnen bestaan. Ik ga op zoek naar ‘het mogelijke’.”

In de gesprekken die ik met de bestuurder voer, merk ik dat hij de mogelijkheid uitsluit dat hij niets te zeggen heeft in deze gemeenschap en mensen naar anderen in de familie luisteren. Ik stel hem voor samen op zoek te gaan naar degenen die volgens deze gemeenschap ‘de waarheid’ spreken en de orde van spreken van deze gemeenschap te onderzoeken: Wat hoor je hier als ‘waar’ te beschouwen? Wat gebeurt er als je je niet aan die orde van spreken houdt? Hoe wordt hij, de bestuurder, dagelijks ongemerkt op de vingers getikt? En tot slot, hoe hij in deze gemeenschap zou kunnen integreren en beetje bij beetje ook nieuwe waarheden naast de bestaande zou kunnen introduceren.

Binnenkort in deel II meer over het vak dat organisatiekunde heet.

Wil je meer uitgedaagd worden door Shirine’s visie?
Lees meer content en ontdek de leergang die op 21 februari 2022 weer van start gaat.

In deze vierdelige blogreeks schijnt partner en docent Shirine Moerkerken haar licht op interveniëren, uit de pas lopen en functioneel conflicteren. In ‘Interveniëren met passie en precisie’ deelt ze voorbeelden uit de praktijk en actualiteit om onze blik te verbreden en handelingsrepertoire uit te breiden. In deel 1 leren we anders naar ‘het ware’ te kijken.

In veel organisaties wordt gestreden. Gestreden over wat nu echt ‘waar’ is en wie de ‘waarheid’ in pacht heeft. Een voorbeeld. Een bestuurder van een woningcorporatie begrijpt niet waarom zijn medewerkers niet zorgvuldig met maatschappelijk geld omspringen: ‘Het is belastinggeld!’ En dat is natuurlijk ‘waar’. En tegelijkertijd begrijpen de meeste medewerkers niet waar de bestuurder zich zo druk over maakt: ‘Onze huurprijzen zijn dit jaar niet gestegen en onze huurders geven ons een 7 als waardering voor onze dienstverlening. En ja, dat kost geld. Maar dat geld hebben we toch ook gekregen om onze maatschappelijke opgave waar te maken?!’ En dat is natuurlijk ook ‘waar’.

“In veel organisaties wordt gestreden. Gestreden over wat nu echt ‘waar’ is en wie de ‘waarheid’ in pacht heeft.”

‘Het ware’ is altijd gekoppeld aan tijd, plaats en personen en bestaat dus niet in absolute zin. De filosoof Foucault vertelde het ons al in de jaren zeventig van de vorige eeuw. Als je een plek wilt hebben in de gemeenschap waar je onderdeel van uitmaakt, dan zal je je moeten houden aan de orde van spreken van díe gemeenschap. Die orde van spreken bepaalt in dat tijdsgewricht, in die context, in die gemeenschap wat als ‘waar’ geldt en wie ‘het ware’ spreekt.

“Als je een plek wilt hebben in de gemeenschap waar je onderdeel van uitmaakt, dan zal je je moeten houden aan de orde van spreken van díe gemeenschap.”

De orde van spreken in de gemeenschap van deze woningcorporatie wordt bepaald door een historie, waarin de medewerkers samen met de mensen in de wijk als een familie met elkaar samenleven. Ze zorgen voor elkaar, ze roddelen over elkaar, ze nemen elkaar zoals ze zijn, ze ruziën met elkaar. De bestuurder die niet eerder heeft gewerkt in non-profit- of overheidsorganisaties en de woningcorporatie ziet als een professioneel bedrijf dat prestaties moet leveren, past met zijn taal en waarheden niet in de orde van spreken van deze gemeenschap, met als gevolg systematische uitsluiting. Omdat hij de bestuurder is moeten de medewerkers hem gedogen, en dat is ook het enige wat zij doen.

Als veranderkundige onderzoek ik niet wie er gelijk heeft, wie ‘de waarheid’ spreekt, maar welke verschillende waarheden er naast elkaar bestaan en kunnen bestaan. Ik ga op zoek naar ‘het mogelijke’ en niet naar ‘het ware’. Als ik immers zou geloven in ‘het ware’, dan zou ik de mogelijkheid over het hoofd zien dat de bestuurder in deze gemeenschap geen deuk in een pakje boter geslagen krijgt. Al wordt hij in elke rechtszaal gezien als de eindverantwoordelijke van deze woningcorporatie. De ware eindverantwoordelijke.

“Als veranderkundige onderzoek ik niet wie er gelijk heeft, wie ‘de waarheid’ spreekt, maar welke verschillende waarheden er naast elkaar bestaan en kunnen bestaan. Ik ga op zoek naar ‘het mogelijke’.”

In de gesprekken die ik met de bestuurder voer, merk ik dat hij de mogelijkheid uitsluit dat hij niets te zeggen heeft in deze gemeenschap en mensen naar anderen in de familie luisteren. Ik stel hem voor samen op zoek te gaan naar degenen die volgens deze gemeenschap ‘de waarheid’ spreken en de orde van spreken van deze gemeenschap te onderzoeken: Wat hoor je hier als ‘waar’ te beschouwen? Wat gebeurt er als je je niet aan die orde van spreken houdt? Hoe wordt hij, de bestuurder, dagelijks ongemerkt op de vingers getikt? En tot slot, hoe hij in deze gemeenschap zou kunnen integreren en beetje bij beetje ook nieuwe waarheden naast de bestaande zou kunnen introduceren.

Binnenkort in deel II meer over het vak dat organisatiekunde heet.

Wil je meer uitgedaagd worden door Shirine’s visie?
Lees meer content en ontdek de leergang die op 21 februari 2022 weer van start gaat.