Mail ons

Overzicht

Wat is er aan de hand in overheidsland?

White paper 20 May 2021

De toeslagenaffaire en de politiek bestuurlijke reactie hierop om terug te keren naar de ‘menselijke maat’ is symptomatisch voor de slingerbeweging tussen twee elkaar bekritiserende en in feite uitsluitende paradigma’s waarin de publieke sector zit: de algemeen geldende regels uit de top, en de eis voor ruimte om de ‘menselijke maat’ in de praktijk. Deze slingerbeweging is politiek-bestuurlijk te begrijpen maar leidt uiteindelijk tot een beeld van een onbetrouwbare overheid. Ze is bovendien organisatorisch en veranderkundig problematisch wegens de enorme transactie- en coördinatiekosten met publieke middelen, het kelderen van collectieve leercurves en individuele demotivatie die ze steeds opnieuw veroorzaakt. In deze paper zoeken de schrijvers (allen verbonden aan Sioo) een weg om het beste van beide paradigma’s te verenigen.

Ze komen tot de conclusie dat het beste van beide werelden samenbrengen en houden om een permanent ‘tweaken’ vraagt, in plaats van heen en weer slingeren van de systemen. Dit ‘tweaken’ dient te gebeuren middels, onder meer, actieonderzoek en het integraler werken via frequentere feedback loops tussen de verschillende betrokken lagen en organisaties in de publieke sector. Dit leidt uiteindelijk tot collectieve systeemintelligentie en minder vacante verantwoordelijkheid.

Rekening houdend met bestaande dempende krachten om dit ‘tweaken’ te realiseren bieden ze vervolgens 14 praktische handvatten aan om toch het beste van beiden paradigma’s te realiseren. Hierdoor kan er een hoogstaand kwalitatief en passend aanbod van publieke diensten en een verbeterde relatie tussen burger en overheid ontstaan.

De toeslagenaffaire en de politiek bestuurlijke reactie hierop om terug te keren naar de ‘menselijke maat’ is symptomatisch voor de slingerbeweging tussen twee elkaar bekritiserende en in feite uitsluitende paradigma’s waarin de publieke sector zit: de algemeen geldende regels uit de top, en de eis voor ruimte om de ‘menselijke maat’ in de praktijk. Deze slingerbeweging is politiek-bestuurlijk te begrijpen maar leidt uiteindelijk tot een beeld van een onbetrouwbare overheid. Ze is bovendien organisatorisch en veranderkundig problematisch wegens de enorme transactie- en coördinatiekosten met publieke middelen, het kelderen van collectieve leercurves en individuele demotivatie die ze steeds opnieuw veroorzaakt. In deze paper zoeken de schrijvers (allen verbonden aan Sioo) een weg om het beste van beide paradigma’s te verenigen.

Ze komen tot de conclusie dat het beste van beide werelden samenbrengen en houden om een permanent ‘tweaken’ vraagt, in plaats van heen en weer slingeren van de systemen. Dit ‘tweaken’ dient te gebeuren middels, onder meer, actieonderzoek en het integraler werken via frequentere feedback loops tussen de verschillende betrokken lagen en organisaties in de publieke sector. Dit leidt uiteindelijk tot collectieve systeemintelligentie en minder vacante verantwoordelijkheid.

Rekening houdend met bestaande dempende krachten om dit ‘tweaken’ te realiseren bieden ze vervolgens 14 praktische handvatten aan om toch het beste van beiden paradigma’s te realiseren. Hierdoor kan er een hoogstaand kwalitatief en passend aanbod van publieke diensten en een verbeterde relatie tussen burger en overheid ontstaan.